ในนามของสิ่งที่พูดไม่ได้ In the Name of Nature โดย อติรุจ ดือเระ
คำนิยม
รวมบทกวี ในนามของสิ่งที่พูดไม่ได้ ของ “รุ่งอรุณ” (นายอติรุจ ดือเระ) เป็นกวีนิพนธ์ไร้ฉันทลักษณ์ หรือกลอนเปล่าที่ใช้คำสั้น กระชับ และทรงพลังด้วยลีลาจังหวะเฉพาะตน สื่อความหมายลุ่มลึกซึ่งมีทั้งความงาม ความจริง ความรวดร้าวและความหวัง โดยได้รับแรงบันดาลใจมาจากถ้อย
วาทะของสืบ นาคะเสถียร ที่กล่าวว่า “ผมขอพูดในนามของสัตว์ป่าทุกตัว เพราะพวกเขาพูดเพื่อตัวเองไม่ได้” เพื่อให้ผู้อ่านตระหนักถึงความเสื่อมโทรมของธรรมชาติและสรรพชีวิตที่เกิดจากน้ำมือมนุษย์โดยหวังให้ผู้อ่านได้ทบทวนตนเองและออกจากโลกที่มีเพียงมนุษย์เป็นศูนย์กลางไปสู่ความเอื้ออาทรที่ไม่จำกัดเผ่าพันธุ์
เนื้อหาประกอบด้วยบทกวี ๑๔ เรื่อง แบ่งเป็น ๒ ภาค คือภาคแรก “บันดาลแรง”นำเสนอความเจ็บปวดและความเสื่อมโทรมที่ ป่า ท้องฟ้า ต้นไม้ ทะเลและสรรพสัตว์นานากำลังเผชิญ เริ่มจากเรื่อง “ผู้สร้างปีศาจกำลังร้องไห้หรือหัวเราะ” เมื่อท้องฟ้าของเด็กๆปกคลุมด้วยฝุ่น PM 2.5, เรื่อง “ถุงถาม” ปัญหาถุงพลาสติกกลายเป็นขยะ ไมโครพลาสติกอีกทั้งยังเป็นภัยต่อสัตว์ทะเล และเรื่อง “แม่น้ำกกประกาศิต” ที่ใช้กลวิธีปุคลาธิษฐานให้แม่น้ำตั้งคำถามกับการรุกรานของมนุษย์ เป็นต้น
ภาคที่ ๒ “บันดาลใจ”นำเสนอแบบอย่างของบุคคลที่อุทิศตนเพื่อสิ่งแวดล้อมและยกย่องความเสียสละของบุคคลเหล่านั้น ทั้งที่เป็นบุคคลสำคัญ รวมทั้งเด็กหญิงในชนบทเพื่อสร้างแรงบันดาลใจและให้ความหวังว่ามนุษย์ทุกคนสามารถมีส่วนร่วมในการช่วยกันแก้ไขปัญหา เริ่มจากเรื่อง “ต้นไม้ไม่มีวันตาย” นำเสนอเรื่องราวที่พื้นที่อำเภอส่องดาว จังหวัดสกลนครซึ่งเป็นพื้นที่แรกที่สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงริเริ่มโครงการป่ารักน้ำเพื่อแก้ปัญหาป่าเสื่อมโทรมจากการถูกทำลาย เรื่องการต่อสู้ของ สืบ นาคะเสถียร ในบท “ในนามของสิ่งที่พูดไม่ได้”เรื่องราวของไครียะห์ ระหมันยะ เด็กหญิงผู้ปกป้องทะเลจะนะ และบทบาทของนิวัฒน์ ร้อยแก้ว ผู้นำกลุ่มประชาชนปกป้องแม่น้ำโขงจากโครงการระเบิดแก่งแม่น้ำโขงในเรื่อง “ชายผู้ปกป้องแก่งคอนผีหลง” เป็นต้น
ด้วยความโดดเด่นของพลังทางวรรณศิลป์ที่เรียบง่ายแต่คมคาย ลุ่มลึก การเล่าเรื่องสั้น กระชับ ชวนติดตามและการนำเสนอเรื่องราวปัญหาสภาวะแวดล้อมที่เสื่อมโทรมด้วยน้ำมือมนุษย์ในหลากหลายมิติและตามด้วยบุคคลแบบอย่างที่อุทิศตนเพื่อแก้ไขวิกฤตธรรมชาติในบริบทสังคมไทยเพื่อสร้างความหวังและเป็นกำลังใจให้ทุกคนร่วมกันแก้ไขปัญหา รวมบทกวี ในนามของสิ่งที่พูดไม่ได้ ของ “รุ่งอรุณ” (นายอติรุจ ดือเระ) จึงสมควรได้รับรางวัลชนะเลิศ ประเภท กวีนิพนธ์ ประจำปีพุทธศักราช ๒๕๖๙